Yılbaşı hazırlıkları kedi ve köpekler için yeni kokular, parlak süsler, kalabalık sofralar ve yüksek sesler demektir. En sık riskler; çikolata, üzüm ve ksilitol içeren yiyecekler, kedilerin yuttuğu sim şeritler ve kurdeleler, elektrik kabloları, devrilebilen ağaç ve cam süsler ile gece yarısı patlayan havai fişeklerdir. Riskli yiyecekleri ulaşılmaz yerde tutmak, ağacı sabitlemek ve evcil hayvanınız için sessiz bir sığınak hazırlamak, yeni yıla sorunsuz girmenin temelidir.
Yılbaşı sofrasında hangi yiyecekler tehlikelidir?
| Yiyecek | Neden riskli? |
| Çikolata ve kakaolu tatlılar | Teobromin ve kafein içerir; bitter ve kakao oranı yüksek çikolatalar daha tehlikelidir. |
| Üzüm ve kuru üzüm | Köpeklerde böbrek hasarıyla ilişkilendirilmiştir; az miktarda bile risklidir. |
| Ksilitol içeren şekersiz ürünler | Sakız, şekersiz tatlı ve bazı fıstık ezmeleri köpeklerde kan şekerini tehlikeli ölçüde düşürebilir. |
| Soğan, sarımsak ve pırasa | Kedi ve köpeklerde kırmızı kan hücrelerine zarar verebilir; soslar ve dolgular dahil. |
| Alkol ve hamur mayası | Az miktarda bile zehirlenmeye yol açabilir. |
| Pişmiş kemikler ve yağlı artıklar | Kemikler kırılarak sindirim yolunu yaralayabilir; yağlı yiyecekler sindirim sorunlarına yol açabilir. |
Kaynak: ASPCA: Evcil hayvanlara verilmemesi gereken insan yiyecekleri
Çikolatanın türü ve yenen miktar önemlidir; evcil hayvanınız çikolata yediyse paketi saklayın ve belirti beklemeden veterinerinizi arayın. Erken müdahale sonucu belirgin şekilde etkiler.
Kaynak: Cornell Üniversitesi: Köpeğim çikolata yerse ne yapmalıyım?
Yılbaşı ağacı ve süsler nasıl güvenli hâle getirilir?
- Ağacı sabitleyin: Tırmanan kediler ve kuyruk sallayan köpekler ağacı devirebilir. Ağır bir ayak kullanın veya ağacı duvara bağlayın.
- Sim şerit ve kurdeleleri kullanmayın: Kediler bu ipliksi süsleri oyuncak sanıp yutabilir; bağırsakta tıkanmaya yol açabilir.
- Cam süsleri üst dallara asın: Kırılan süsler pati ve ağız yaralanmalarına neden olur.
- Kabloları gizleyin: Işık kablolarını kanal veya koruyucu ile kapatın; evden çıkarken ışıkları kapatın.
- Canlı ağacın suyuna dikkat edin: Ağaç suyuna eklenen katkı maddeleri ve biriken bakteriler içilirse sorun yaratabilir; su kabını kapatın.
- Mumları gözetimsiz bırakmayın: Kuyruk ve tüyler kolayca tutuşabilir.
Hangi yılbaşı bitkileri tehlikelidir?
Ökseotu ve çoban püskülü gibi bitkiler mide bulantısı ve kusmaya yol açabilir; Atatürk çiçeği (poinsettia) ağız ve midede tahrişe neden olabilir. Kediler için en tehlikeli olanlar ise zambak türleridir: çiçek, yaprak, polen ve hatta vazo suyu bile böbrek yetmezliğine yol açabilir. Kedinizin olduğu evde zambak bulundurmayın. Diğer riskli bitkiler için kediler için zehirli bitkiler yazımıza göz atabilirsiniz.
Kaynak: ASPCA: Bayram ve tatil dönemi güvenlik önerileri
Havai fişek gecesinde evcil hayvanınızı nasıl korursunuz?
- Evcil hayvanınızı içeride tutun: Havai fişek saatlerinde köpeğinizi dışarıda bırakmayın; yürüyüşü akşam erken saatlere alın.
- Sessiz bir sığınak hazırlayın: Penceresi olmayan veya perdeleri kapatılabilen bir odaya yatağını, suyunu ve sevdiği oyuncaklarını koyun. Kediler için yüksek ve kapalı saklanma alanları sağlayın.
- Sesi maskeleyin: Televizyon, sakin müzik veya beyaz gürültü patlama seslerini yumuşatabilir.
- Kaçmaya karşı önlem alın: Kapı ve pencereleri kontrol edin; misafirler girip çıkarken kapıya dikkat edin. Tasma künyesi ve mikroçip bilgilerinin güncel olduğundan emin olun.
- Zorlamayın, sakin kalın: Saklanan bir hayvanı dışarı çekmeye çalışmayın. Yanında sakin bir şekilde bulunmak ona güven verir.
- Önceden planlayın: Ses korkusu belirgin olan hayvanlar için veterinerinizle yılbaşından birkaç hafta önce görüşün; gerekirse destekleyici seçenekler önceden denenmelidir.
Kaynak: American Kennel Club: Havai fişek sırasında köpeği sakin tutmak
Ses ve kalabalık kaynaklı strese yönelik genel öneriler için köpeklerde stres nedenleri ve kedilerde stres ve korku yazılarımızı okuyabilirsiniz. Sakinleştirici destekler arasında kedi ve köpekler için Pawgus Pet Hemp Oil ve köpekler için Pawgus Calming Care bulunur; bunlar gıda takviyesidir ve kullanımlarını önceden veterinerinizle planlamanız önerilir.
Misafirler geldiğinde nelere dikkat etmelisiniz?
Misafirlerinize evcil hayvanınıza sofradan yiyecek vermemelerini rica edin. Çantalarda bulunabilecek çikolata, şekersiz sakız ve ilaçlara karşı çantaları kapalı bir odada tutun. Kalabalıktan rahatsız olan hayvanların sessiz odaya çekilebilmesine izin verin; çocukların hayvanı rahatsız etmemesi için kısa bir bilgilendirme yapın.
Acil durumda ne yapmalısınız?
Evcil hayvanınız riskli bir yiyecek veya bitki yediyse, süs ya da kurdele yuttuysa, kusma, titreme, aşırı huzursuzluk veya halsizlik gösteriyorsa vakit kaybetmeden veterinerinizi arayın. Kendi başınıza kusturmaya çalışmayın. Bayram ve tatil günlerinde açık olan en yakın veteriner kliniğinin numarasını önceden not edin. Zehirlenme belirtileri için köpeklerde zehirlenme ve kedilerde zehirlenme rehberlerimize bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Kedim yılbaşı ağacına tırmanıyor, ne yapabilirim?
Ağacı sabitleyin, alt dallara kırılmayan süsler asın ve kedinize tırmanma ihtiyacını karşılayacak bir tırmalama ağacı sunun. Kedileri uzak tutmak için esansiyel yağ kullanmayın; birçoğu kediler için zehirlidir.
Köpeğim bir parça çikolata yedi, bekleyebilir miyim?
Beklemeyin. Çikolatanın türünü, yenen miktarı ve köpeğinizin kilosunu not ederek hemen veterinerinizi arayın.
Havai fişekten korkan köpeğimi kucaklarsam korkusu artar mı?
Sakin bir şekilde yanında olmak korkuyu pekiştirmez, güven verir. Önemli olan sizin de sakin kalmanız ve onu zorlamamanızdır.